The tradition & historical record
5 min read · 2 sourcesDe Paasfeesten van Leuven zijn een internationaal folklorefestival dat plaatsvindt elk paasweekend van vrijdag tot en met maandag. Vroeger gebruikte het de slogan "internationale volksdans en volksmuziek" naast de naam Paasfeesten, sinds 2015 is er de slogan "Dans kleurt de Lente". De organisatie is in handen van Paasfeesten-Leuven vzw (vroeger Festivalcomité), in nauwe samenwerking met Stad Leuven. 1
Historiek
De eerste Paasfeesten met volksdansfestival werden georganiseerd in 1975 door een aantal liefhebbers van volkskunst en folklore. Het festival had succes en dus werd het een jaarlijks gebeuren. Het festival vindt zijn roots vanuit twee verschillende activiteiten. Sinds 1968 waren er feesten in Leuven tijdens het paasweekeinde, sinds 1969 werd er ook een paaslam versneden, maar dit nog zonder folklore. In de zomer van 1968 werden door volkskunstgroep Reuzegom voor het eerst internationale volksdansgroepen uitgenodigd in Leuven, alsook in 1970. In 1973 werd er reeds een volksdansfestival georganiseerd in Kessel-Lo in het kader van lentefeesten. In 1975 werden beide voorlopers gecombineerd tot de Paasfeesten zoals we ze nu nog kennen, al werden die nog aantal jaren "Internationaal Lentefeest van de volkscultuur" genoemd, en later de "Internationale Folklorefeesten". In 2019 werd dan ook de 45ste editie van de Paasfeesten in de huidige vorm gevierd. Naast de activiteiten op straten en pleinen in de stad, waren er telkens ook festivalvoorstellingen, die vonden in de beginjaren (1977-1981) plaats in de grote aula van de KUL (Hogeschoolplein). In 1982 werd voor de eerste keer het festival geconcentreerd in een grote verwarmde tent op het Ladeuzeplein, in het midden van de stad. Dit zorgde voor meer bekendheid en sindsdien staat het festival op de wereldkaart. Doordat het plein opnieuw aangelegd werd van 1988 tot 1990, moest er een nieuwe locatie gezocht worden en zodoende week het festival tweetal jaar uit naar een feesttent op de Bruul (1988, 1989), daarna naar de Rijschool, officiële feestzaal van de stad Leuven. 1
Deelnemende groepen
In de eerste plaats zijn er de lokale groepen uit Leuven zelf. Zij zorgen ook voor een deel van de organisatie, binnen de vzw Paasfeesten-Leuven 1
Volkskunstgroep Reuzegom Volkskunstgroep 't Havermeuleke Kindervolksdansgroep Rozemarijntje Ook Leuvense vendelkunstgroep Carpevento treedt ieder jaar op Paaszaterdag. De andere deelnemende groepen komen uit de rest van Europa. In 2022 waren bijvoorbeeld Litouwen, Engeland en Slovenië te gast. In 2019, voor de 45e editie, werd ook een extra kindergroep uit Slowakije uitgenodigd. Het festival focust typisch op Europa omwille van de timing van het festival. In het vroege voorjaar zijn er weinig andere festivals, en dan wordt het moeilijk om groepen van buiten Europa, voor een korte periode, zonder mogelijkheid om door te reizen naar andere festivals, een zinvolle langere trip aan te bieden die economisch haalbaar is. In de jaren 70 en vroege jaren '80 werden typisch ook nog andere Vlaamse groepen bij de organisatie betrokken en/of uitgenodigd. Toen werd ook via de internationale studenten van de Katholieke Universiteit van Leuven soms volksdans van buiten Europa vertoond. Ook het koor Trinitas is lange tijd betrokken geweest bij de organisatie. De gastgroepen worden meestal opgevangen bij een gastgezin uit Leuven en omstreken. Meestal zijn dit leden of oud-leden van de Leuvense groepen, maar meer en meer worden via de plaatselijke media en andere kanalen ook gastgezinnen gezocht buiten de organisatie. Deels omdat er te veel gasten zijn voor het aantal potentiële gastgezinnen binnen de groepen. Er wordt ook beroep gedaan op de jeugdherberg om aantal gasten logies aan te bieden. 1
Voornaamste activiteiten op het programma
Donderdag: aankomst van de verschillende buitenlandse groepen. Onderbrengen van de gasten in gastgezin of jeugdherberg en verbroederingsavond in gastgezin. Vrijdag: Verbroederingsspelen tussen de groepen als kennismaking. Vroeger seniorennamiddag, sinds 2022 avondoptreden + samendans. Zaterdagmiddag: Vanaf 13u stoet doorheen het stadscentrum, om 15u voorstelling/kort optreden van alle deelnemende groepen voor het stadhuis, gevolgd door paaseierenworp aangeboden door het stadsbestuur en aansnijden van de paaslammeren. Vanaf 20u samendans en workshops, toegankelijk voor publiek. Zondagvoormiddag: Festivalmis Maandagnamiddag: Festivalvoorstelling om 14u30 Maandagavond: afsluitavond/verbroedering. 1
Overzicht buitenlandse groepen
In 2020 en 2021 werd het festival afgelast wegens de wereldwijde virus-pandemie door het COVID-19 virus, die zorgde voor reisverboden, quarantaine-maatregelen,... waardoor het organiseren van een festival onmogelijk werd, zelfs een beperkt programma zoals in 2016 was geen optie wegens het verbod op samenscholingen en evenementen door de overheden uitgevaardigd. Het was voor het eerst sinds 1974 dat er geen festival doorging, en dan nog 2 jaar op rij. In 2016 moesten de buitenlandse gastgroepen (gepland: Italië, Portugal, Kroatië & Tsjechië) last minute afzeggen wegens negatief reisadvies naar België omwille van de aanslagen in Brussel op 22 maart 2016, enkele dagen voor de Paasfeesten. Het festival is toen doorgegaan met beperkt programma met enkel de Vlaamse groepen. 3 van de 4 gevraagde buitenlandse groepen zijn in 2017 wel opnieuw op de uitnodiging ingegaan om naar Leuven te komen. In 2006 was een Albanese groep gepland, maar wegens reisproblemen werden die last minute vervangen door het Brussels gebaseerde gezelschap "Shqipet e Diaspores" 1
Externe links
Website 1
The text above is adapted from the Wikipedia article “Paasfeesten Leuven”, available under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 licence. 1
Paasfeesten Leuven is recorded in open cultural data. The structured record cited below does not describe the practice, and this entry has not yet been reviewed by a person familiar with the tradition. 2
The source record links this tradition to 1 external register, which can be verified through the citation. 2