PaKA

The tradition & historical record

PaKA (Przegląd KAbaretów Amatorskich) – ogólnopolski festiwal grup kabaretowych odbywający się raz w roku od 1985 r. w Krakowie; początkowo w Centrum Kultury Rotunda aż do jej zamknięcia w październiku 2016. Od tego czasu przegląd odbywał się w kinie Kijów (2017) oraz dwukrotnie w Nowohuckim Centrum Kultury (2018, 2019). W 2020 festiwal został zaplanowany w Klubie Studio, jednak z powodu pandemii COVID-19 nie odbył się. Organizatorem festiwalu jest Stowarzyszenie Promocji Sztuki Kabaretowej PaKA. Od 1992 przez wiele lat konferansjerem PaKI był Piotr Bałtroczyk. Od 2018 i 2019 PaKA była transmitowana w Telewizji Polsat w ramach programu Kabaret na żywo. ¹

PaKA odbywała się nieprzerwanie od 1985 r. Pierwsza edycja odbyła się bez części konkursowych eliminacji. Obecnie co roku do PaKI zgłasza się około 100 kabaretów. Pomysłodawcą festiwalu i jego współorganizatorem był Mirosław Wujas. Od 1991 r. festiwalowi towarzyszą Warsztaty Kabaretowe. Oprócz PaKI Stowarzyszenie Promocji Sztuki Kabaretowej PaKA organizuje też takie imprezy jak festiwale Improfest i Niebywalencja, oraz Mazurska Noc Kabaretowa, Zimowe Konfrontacje Kabaretowe czy Letni Turniej Kabaretowy. ¹

2004 Nagroda Publiczności: Kabaret Limo oraz Kabaret To Za Duże Słowo Wyróżnienie: Kabaret Profil 2005 Wyróżnienia: Kabaret Kwartet Okazjonalny i Grupa Inicjatyw Teatralnych ¹

2006 Nagroda Publiczności: Kabaret Skeczów Męczących oraz Kabaret Neo-Nówka Nagroda Dziennikarzy: Kabaret Limo oraz Kabaret Neo-Nówka Nagroda specjalna – rzeźba Stańczyka za stawianie czoła nietolerancji oraz nagroda za wartości sokratejskie w kabarecie (wycieczka dla dwóch osób do Grecji): Kabaret Limo Nagroda dla najbardziej oszczędnego kabaretu (50% rabatu na rachunki w lokalu Drukarnia na Kazimierzu) oraz wyróżnienie za śledztwo kabaretowe w postaci WasserWanny ufundowanej przez Gazetę Wyborczą: Kabaret Neo-Nówka Prawo do wylewnego pożegnania Jerzego Stuhra przed Jego odlotem Balonem Młodych z Rynku Głównego w Krakowie podczas Laurealiów: Kabaret Hlynur Nagroda dla stale dobrze zapowiadającego się kabaretu (zapowiedź „pierwszego garnituru” konferansjerów, podczas koncertu laureatów PaKI 2006): Kabaret Młodych Panów Wyróżnienie za najbardziej pokojowe nastawienie do świata (łuk bez strzały) ufundowane przez Andrzeja Sikorowskiego: Kabaret To Za Duże Słowo Wyróżnienie za skecz „Gotuj z Hassanem”: Kabaret To Za Duże Słowo Wyróżnienie za skecz „Skandynawski romans”: Kabaret Hlynur Wyróżnienie za skecz „Agencja do wynajęcia”: Kabaret Skeczów Męczących 2007 Nagroda Dziennikarzy (równowartość rocznego abonamentu radiowo-telewizyjnego): Kabaret Napád Nagroda Specjalna: Grupa Pantomimiczna Mimika oraz Kabaretus Fraszka Nagroda dla kabaretu stawiającego czoło nietolerancji w postaci rzeźby Stańczyka oraz nagroda za wartości sokratejskie w kabarecie: Kabaret Młodych Panów Nagroda – kwadrans z rektorem Uniwersytetu Jagiellońskiego: Kabaret Napád Wyróżnienia: nagroda Jana Rokity oraz wiersz Artura Andrusa n… ¹

Grand Prix W ciągu 33 przeglądów tylko 17 razy jury przyznało najwyższą nagrodę Grand Prix, z czego dwa razy (w 1996 i 2011 r.) podwójną. Dwóm kabaretom udało się dwukrotnie zdobyć Grand Prix – są to Kabaret Potem i Quasi Kabaret Rafała Kmity. ¹

Jury Podczas 32 PaK w jury zasiadło 51 osób. Najczęstszym jurorem był prof. Lucjan Suchanek (24 razy), następnie satyryk Jacek Fedorowicz (18 razy) oraz Stanisław Tym (16 razy). Felietonista Michał Ogórek oraz artysta kabaretowy i reżyser Rafał Kmita zasiadał w jury 11 razy, rysownik Henryk Sawka 10 razy, a reżyser Jerzy Markuszewski i kompozytor Zygmunt Konieczny po 9. Najliczniejsze jury było w 1999 r. – 11-osobowe, najmniej liczne (4 osoby) w 1985 r. podczas pierwszego przeglądu oraz w 1994 i w 2010 roku. Najczęściej w jury zasiadało 6 osób. ¹

Geografia kabaretowa ¹

Najczęściej laureatami PaKI były kabarety z Zielonej Góry (ok. 18%), drugim najbardziej docenionym ośrodkiem jest Kraków (ok. 13%), a trzecim Warszawa (ok. 10,5%). Najwyższą nagrodę Grand Prix – jury przyznało 4 razy kabaretom z Krakowa i 3 razy grupom z Zielonej Góry. 1. miejsce czterokrotnie otrzymały kabarety z Krakowa i z Gdańska, natomiast 2. i 3. miejsce najczęściej przypadało w udziale zespołom z Zielonej Góry – po 5 razy. ¹

Ogólnopolski Festiwal Piosenki Kabaretowej O.B.O.R.A. Kabareton Mulatka Lidzbarskie Wieczory Humoru i Satyry Dąbrowska Ściema Kabaretowa ¹

Wortal PaKI Lista wszystkich laureatów PaKa w Encyklopedii Kabaretu ¹

The text above is adapted from the Wikipedia article “PaKA”, available under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 licence. ¹

PaKA is recorded in open cultural data. The structured record cited below does not describe the practice, and this entry has not yet been reviewed by a person familiar with the tradition. ²

The source record links this tradition to 2 external registers, which can be verified through the citation. ²